Betaalbaar bouwen of renoveren is tegenwoordig geen sinecure. Zowel bouwmaterialen als bouwgronden worden er niet goedkoper op, wat het totale kostenplaatje al snel de hoogte injaagt. Toch zijn er enkele slimme methodes om de kosten te drukken en jouw bouwplannen betaalbaar te houden.

1. Beperk de oppervlakte

Grond, bouwmaterialen en energie zijn duur, wat zich al jarenlang vertaalt in kleinere woningen. De cijfers zijn duidelijk: de gemiddelde oppervlakte van een nieuw huis bedroeg in 1990 nog 222 m², maar was in 2016 gekrompen tot 133 m². In dezelfde periode zijn nieuwe appartementen geëvolueerd van gemiddeld 123 m² naar 66 m², volgens de laatste gegevens van Statbel. We moeten bovendien steeds spaarzamer omspringen met de beschikbare open ruimte.

2. Beperk de bouwkosten met slimme ingrepen

De oppervlakte beperken tot wat je echt nodig hebt, is de beste manier om je bouwkosten te verminderen. Dat kan door kamers een dubbele functie te geven. De extra logeerkamer wordt bijvoorbeeld een kastenwand met uitklapbed in de bureauruimte. Kies ook in de bouwconstructie voor eenvoud (rechte lijnen, één formaat van baksteen, enzovoort). Door de kelder achterwege te laten en te bouwen op een vloerplaat, bespaar je al snel 20.000 euro.

3. Doe niet alles tegelijk

Rome is niet op één dag gebouwd, je woning hoeft ook niet per se in één klap afgewerkt te zijn. Door enkele kosten te spreiden en niet te veel hooi op de vork te nemen, wordt het eindresultaat misschien zelfs nog mooier. Bij een renovatie is het verstandig om te werken met een stappenplan in functie van de praktische overlast en je financiële draagkracht. Eerst die nieuwe keuken, het terras kan nog wel even wachten.

Spreiden is ook een goede manier om de financiële impact van een nieuwbouw op het gezinsbudget te beperken. Heel wat sleutel-op-de-deurbedrijven kiezen er bijvoorbeeld voor om de tuin nog niet aan te leggen, want die kun je gemakkelijk achteraf nog in orde brengen. Of de woning wordt opgeleverd zonder schilderwerken, wat sowieso een goed idee is als het om een nieuwbouw gaat die zich nog moet ‘zetten’.

4. Bespaar op wat je nog kunt veranderen

Bij een bouwproject komen heel wat kosten tegelijk op je af. Soms heb je dan geen andere keuze dan compromissen te sluiten om binnen je beschikbare budget te blijven. De gouden regel hierbij is dat je beter niet bespaart op elementen die je later moeilijk kunt veranderen of die op termijn nadelig zijn voor je vaste kosten (bijvoorbeeld isolatie). Begin met een eenvoudige keuken en installeer na enkele jaren jouw droomkeuken. Koop niet meteen de duurste toestellen. Of start met vrijstaande kasten en plaats later inbouwkasten.

5. Steek zelf de handen uit de mouwen

Alle werken aan je woning uitbesteden, is de gemakkelijkste en veiligste oplossing … maar ook de duurste. Als je een beetje handig bent én de nodige tijd hebt, zijn er veel klussen die je (deels) zelf kunt uitvoeren. Denk bijvoorbeeld aan laminaat leggen in je slaapkamer of je woonkamer schilderen. Met een goede voorbereiding, het juiste materiaal en een paar helpende handen lukt het je vast wel.

Daarnaast kun je als doe-het-zelver aan de slag met zelfbouwpakketten voor heel uiteenlopende zaken zoals verwarming, elektriciteit of sanitair. Klinkt ingewikkeld? Bij die pakketten krijg je natuurlijk instructies en eventueel kun je een opleiding volgen. Het bekendste voorbeeld is Easykit met zijn ‘slimme zelfbouw’. Dit is een goede manier om meer te realiseren binnen je maximale bouwbudget en tegelijk wat bij te leren. Enig technisch inzicht is wel een vereiste.

6. Vergelijk aannemers én materialen

Probeer te besparen door goed te vergelijken. Vraag offertes bij verschillende aannemers zodat je een idee krijgt van wat marktconform, abnormaal laag of te hoog is. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kies voor zekerheid en kwaliteit door referenties na te gaan. Zo wordt goedkoop geen duurkoop.

Je zal zien dat er grote prijsverschillen bestaan tussen materialen. Een beuken trap is bijvoorbeeld goedkoper dan een eiken trap. Laminaat is een budgetvriendelijk alternatief voor parket. Door de stijgende en onvoorspelbare materiaalprijzen hanteren steeds meer aannemers een ‘dagprijs’, wat het moeilijker maakt om offertes in te schatten. Sinds COVID-19 zijn onder meer de prijzen van hout, staal, polyurethaanisolatie en bakstenen gestegen.

Bonustip: denk aan de premies

Heb je bouwplannen, informeer dan zeker of er premies bestaan die je een duwtje in de rug kunnen geven. Om je weg te vinden in het kluwen van premies, is de Premiezoeker-website een handig hulpmiddel.