De zonneboiler is het minder bekende broertje van de zonne-installaties met fotovoltaïsche cellen. Hij oogst ook zonne-energie, al maakt hij daar geen elektriciteit mee, maar warm water. En levert zo een bijdrage in de strijd tegen klimaatopwarming en hoge energieprijzen. Maar hoe interessant is zo’n installatie nu echt?

“Een zonneboiler werkt met zonnecollectoren op het dak”, legt Wim Persoons, voorzitter van de sectororganisatie Belsolar, uit. “Die collectoren staan in verbinding met een boilervat bij je centrale-verwarmingsinstallatie. Met een sensor wordt de temperatuur zowel binnen als buiten gemeten, en als de temperatuur van de speciale vloeistof in de collectoren hoger is dan die van het water in het vat, wordt de vloeistof naar het vat gepompt, waar het via een warmtewisselaar zijn warmte afgeeft aan het water.”

Soorten zonneboilers

Er zijn drie soorten systemen, aldus Persoons: “Je hebt zonneboilers die werken met vacuümbuiscollectoren, waarbij je echt de buizen ziet, en daarnaast heb je de vlakkeplaatcollectoren, die erg lijken op de fotovoltaïsche panelen. Bij die laatste collectoren is er nog een onderscheid tussen een permanent gevuld druksysteem en een leegloopsysteem, dat de collectoren laat leeglopen bij vriesweer of oververhitting. Elk van die systemen heeft zijn plus- en minpunten. Ik zou aanraden je bij je keuze te laten leiden door ervaring van de installateur.”

Eenvoudige installatie

De installatie van de technieken vergt niet zo’n grote ingreep: “Er moeten natuurlijk wat werken gebeuren op het dak om de collectoren te plaatsen. En er moeten leidingen getrokken worden naar het boilervat bij de cv-ketel. Die cv-ketel zorgt voor bijverwarming als er geen zon is. Een zonneboiler kan probleemloos gecombineerd worden met elk soort bijverwarming, op elektriciteit, gas, stookolie, maakt niet uit. Na installatie raden we enkel een tweejaarlijkse controle aan, en je kan tussentijd misschien zelf af en toe checken of de druk nog goed is. Dat is alles.”

Besparing

De hamvraag bij zo’n installatie is natuurlijk: wat brengt het op? “Door de prijsstijgingen van de laatste tijd is een zonneboiler natuurlijk steeds interessanter geworden”, zegt Wim Persoons. “Een gemiddeld gezin heeft zo’n vijf vierkante meter aan zonnecollectoren nodig, en een vat van 300 liter. Dat levert je per jaar een besparing van zo’n 2.000 kilowattuur energie op. Wie zijn water elektrisch verwarmt, bespaart tegen de huidige prijzen zo’n 1.000 euro, en wie gas heeft, bespaart toch ook een 360 euro.”

Terugverdientijd

“Bovendien heb je recht op een aantal interessante subsidies. Als je woning ouder dan vijf jaar is, kunnen die oplopen tot 40 procent van het totaalbedrag van de zonneboiler. Zonder daarbij dan nog eventuele lokale premies te tellen. De terugverdientijd is afhankelijk van je energiebron: voor elektriciteit is die gemiddeld zo’n vijf jaar, voor gas en stookolie acht à tien jaar. En als je je installatie goed laat onderhouden, gaat ze gemakkelijk zo’n twintig à vijfentwintig jaar mee. Vergeet ook niet dat sinds kort iedereen die een zonneboiler plaatst maar 6 procent btw betaalt, ook in een nieuwbouw.”

Verwarming

Verrassend is wel dat een zonneboiler ook kan bijdragen aan de verwarming van je huis. “Het gaat dan wel maar over een gedeeltelijke ondersteuning, niet als hoofdverwarming”, benadrukt Persoons. “Het is vooral geschikt voor cv-systemen met lage temperatuurafgifte, zoals vloerverwarming. In de winter kan een zonneboiler immers nog 35 à 40 graden bereiken, wat voor zo’n systeem perfect is. De koudste, donkerste maanden kom je er niet mee door, maar van april tot oktober heb je toch geen bijverwarming nodig. De vraag naar verwarmingsondersteunde zonneboilers is de laatste tijd dan ook enorm gestegen.”

Gratis warm water

Ook met de gewone zonneboiler voor sanitair warm water ben je een deel van het jaar energieonafhankelijk, benadrukt Wim Persoons. “Vier à vijf maanden heb je helemaal geen waterverwarming nodig. Dat is goed voor je energieverbruik én voor het klimaat: heel die periode ben je immers CO2-neutraal.” Enig minpuntje is misschien dat er tegenwoordig soms leveringsproblemen of -vertragingen zijn van sommige materialen, zoals overal in de bouwsector. Al valt een en ander nog wel mee. Persoons: “Als je nu je bestelling plaatst, heb je je installatie waarschijnlijk toch binnen twee à drie maanden.”