Al vinden we bijna allemaal dat het de binnenkant is die echt telt, toch vinden we ook een fraaie buitenkant belangrijk. Ja ja, we hebben het natuurlijk over woningen. De gevel is het gezicht van ons huis, het eerste wat mensen ervan zien. En dus willen we graag dat die er mooi uitziet, kwestie van een goede eerste indruk te maken. Om aan elke smaak te voldoen, is de keuze aan gevelstenen dan ook enorm. Een overzicht.

De kans bestaat dat je het al wel eens hebt gehoord, maar de Belg heeft dus een baksteen in zijn maag. Een prima product overigens, die baksteen: hij gaat lang mee, is gemaakt van natuurlijke grondstoffen, hij kan vaak hergebruikt worden, en onze bouwprofessionals hebben er veel ervaring mee. De kans dat je voor je bouw- of renovatieproject voor baksteen kiest, is dus groot. Alleen zal die keuze niet gemakkelijk worden, want het aanbod is werkelijk indrukwekkend.

Gevelsteen kiezen: oude of verouderde baksteen?

In de eerste plaats heb je de klassieke oude baksteen. Die zie je nog overal in onze contreien omdat er nog zoveel oude gebouwen staan. Hij valt ons dus nog nauwelijks op, terwijl het toch een bijzonder product is: hij werd met de hand gevormd, zodat elke steen anders is, wat hem karaktervol maakt. Je kunt nog echte oude bakstenen kopen, maar die zijn veelal duur, hoewel ze strikt genomen tweedehands zijn. Een simpeler en goedkopere oplossing, waar veel gemakkelijker aan te geraken is, zijn nieuwe ‘verouderde’ bakstenen. Industrieel gemaakt dus, maar met de look van een oude steen.

Eindeloze kleurvariaties

De ‘gewone’ baksteen wordt nu op industriële wijze geproduceerd. Maar stel je er daarom geen glad en zielloos product bij voor. Want er is ontzettend veel variatie. Zo kun je hem krijgen in letterlijk tientallen verschillende kleuren en tinten. En ook qua textuur zijn er tal van mogelijkheden: van ruw tot glad, en zelfs geglazuurd. Bovendien kun je diverse soorten steen combineren in je gevel, en kan de manier waarop die gemetseld wordt variëren: met verschillende soorten voegen, zonder voeg, in een strak patroon of met reliëf (al dan niet regelmatig). Als het je begint te duizelen, vraag dan advies aan een architect of een andere specialist.

Snelbouwsteen

Een aparte categorie van baksteen is de snelbouwsteen. Die vinden we doorgaans niet mooi, en dat hoeft ook niet, want hij is gemaakt om in de muur te zitten. En toch slagen sommige architecten erin om een gevel van snelbouwsteen karakter en uitstraling te geven. Let wel: de steen is eigenlijk niet gemaakt om te worden blootgesteld aan de elementen en zal daarom extra bescherming nodig hebben. Al kan hij natuurlijk wel tegen een stootje: bij nieuwbouw in gesloten of halfopen bebouwing kan het vaak jaren duren voor er tegen een zijgevel in snelbouwsteen aangebouwd wordt.

Steenstrips

Wat opmerkelijk is, en wat vele mensen niet weten, is dat steen geen al te beste isolator is. Al verschilt de isolatiewaarde van soorten bakstenen wel onderling, toch moet er altijd flink wat isolatie bij om de hedendaagse normen te halen. Bij nieuwe woningen kan dat gemakkelijk in de muur verwerkt worden, bij oude huizen is het meestal het efficiëntst om de isolatie buiten tegen de gevel te plaatsen. Vaak is het niet haalbaar om daar nog een volle baksteen voor te zetten. Dan bieden dunne steenstrips een oplossing. En ook die komen in tal van kleuren, vormen en afmetingen.

Natuursteen

Net als baksteen is natuursteen een natuurlijk en ‘circulair’ product: het is bijna eindeloos te hergebruiken. Het komt bij ons enkel minder voor om we nu eenmaal minder natuursteen voorhanden hebben. Zeker gevels die volledig gemaakt zijn van natuursteen, zijn bij ons veeleer zeldzaam, veruit de meeste zijn bekleed met steenstrips. Hoewel het aanbod duidelijk minder groot is dan bij baksteen, is er toch nog heel wat keuze: graniet, kalksteen, marmer, leisteen, zandsteen …

Strak beton

Tot slot is er nog de betonnen gevelsteen. Een minder natuurlijk product dan de twee voorgaande, maar ook deze strakke steen is verkrijgbaar in een verrassend aantal maten en kleuren. Zelfs de goedkope betonblokken die gebruikt worden voor funderingen en kelders vind je soms terug in gevels. Dan gaat het vaak om industriehallen, loodsen of andere utilitaire gebouwen. Maar net als bij snelbouwstenen weten kundige architecten ze ook creatief te verwerken de gevels van woonhuizen.